Simple Minds - Sons and Fascination / Sister Feelings Call (1981)
Het compilatiealbum Sons and fascination / Sister Feelings Call is een plaat waarop Simple Minds veel te vertellen heeft, soms met een flinke dosis energie en soms op een manier die wat meer geduld vraagt. Ik vind het een boeiend werkstuk uit de vroege jaren van de band, met voldoende sterke nummers om de aandacht vast te houden. Niet alles raakt me evenveel, maar dat hoeft ook niet.
Toen het album in 1981 verscheen, bevonden de Schotten zich in een interessante fase. De band had met Empires and Dance al laten horen dat ze niet tevreden was met gewone rockmuziek. Ritme, herhaling, keyboards en de donkere sfeer van de Europese new wave speelden een steeds grotere rol. Op Sons and Fascination / Sister Feelings Call wordt die richting verder uitgewerkt. De groep klinkt zelfverzekerder, maar zoekt ook nog volop naar nieuwe mogelijkheden. Dat maakt de muziek voor mij wel zo aantrekkelijk.
Het bijzondere is dat we hier eigenlijk met twee albums te maken hebben. Sons and Fascination en Sister Feelings Call werden in dezelfde periode opgenomen en verschenen in 1981. Ze zijn nauw met elkaar verbonden, maar hebben ieder een eigen karakter. Op latere cd-uitgaven werden de nummers samengevoegd, zodat je bijna tachtig minuten Simple Minds achter elkaar kunt beluisteren. Dat is een behoorlijke zit, maar ik vind het prettig dat er zoveel materiaal beschikbaar is. Je krijgt niet alleen de bekendere kant van de band te horen, maar ook nummers die wat minder direct indruk maken.
Een band die op stoom komt
Wat me bij het begin van Sons and Fascination meteen opvalt, is de manier waarop de muziek in beweging komt. In Trance as Mission is een sterke opener. De ritmesectie houdt de boel stevig op gang, terwijl de gitaren. keyboards en zang voor spanning zorgen. Ik hoor hier een band die niet bang is om een nummer de tijd te geven. Er hoeft niet iedere halve minuut iets nieuws te gebeuren. De muziek bouwt zichzelf op en trekt me langzaam maar zeker naar binnen.
Daarna komt Sweat in Bullet, een nummer dat wat directer binnenkomt. Het heeft een stuwende baslijn en een ritme dat moeilijk stil te negeren is. Derek Forbes speelt op dit album een belangrijke rol. Zijn baspartijen zijn niet alleen bedoeld om de muziek te ondersteunen, maar bepalen vaak mede hoe een nummer zich ontwikkelt. Samen met de drums van Brian McGee zorgt hij voor een stevige basis waarop Charlie Burchill en Michael MacNeil hun gang kunnen gaan.
Ik waardeer vooral dat de band niet voortdurend probeert om het grote gebaar te maken. De spanning zit vaak in kleine veranderingen, een herhaald motief of een keyboardpartij die op het juiste moment opduikt. Jim Kerr zingt daar met zijn herkenbare, soms wat afstandelijke stem overheen. Hij klinkt niet alsof hij ieder woord met veel nadruk aan de luisteraar wil uitleggen. Dat past goed bij de muziek.
Het derde nummer, 70 Cities as Love Brings the Fall, vind ik prima, maar het raakt me minder dan de twee openers. Het is een goed voorbeeld van de wat meer experimentele kant van de band, al merk ik dat ik bij sommige nummers liever iets meer houvast heb.
Met Boys from Brazil is mijn aandacht weer helemaal terug. Het nummer heeft vaart en een aangename dreiging. Er zit iets onrustigs in de muziek, zonder dat het een rommeltje wordt. Dat evenwicht tussen energie en beheersing vind ik een van de sterke punten van deze plaat.
Melodie en gevoel
Met Love Song komt een van mijn favoriete nummers voorbij. Ik vind het een van de meest toegankelijke stukken op het album, zonder dat Simple Minds daarmee zijn eigen geluid verloochent. De melodie blijft hangen en de ritmes hebben iets opzwepends. Het nummer laat horen dat de groep niet hoeft te kiezen tussen experiment en een lied dat je na een paar keer meezingt. Het is begrijpelijk dat juist dit nummer een belangrijke stap was in het bereiken van een groter publiek.
Ook This Earth That You Walk Upon spreekt me aan. Het nummer heeft een bedachtzamer karakter en geeft de muziek wat meer ruimte. Ik vind het prettig wanneer een band na een reeks stevige nummers niet nog eens hetzelfde kunstje probeert, maar een andere kant laat zien. Hier mag de sfeer het werk doen.
Het titelnummer Sons and Fascination behoort eveneens tot mijn favorieten. Er zit iets geheimzinnigs in de combinatie van ritme, zang en instrumenten. De muziek klinkt tegelijk koel en levendig. Dat lijkt misschien een vreemde combinatie, maar bij Simple Minds werkt het uitstekend. De groep kan afstandelijk klinken zonder dat de muziek gevoelloos wordt.
Seeing Out the Angels sluit dit eerste gedeelte af. Ook dit nummer bevalt me goed. De langere speelduur is hier geen probleem, want de band neemt de tijd om de sfeer neer te zetten. Ik merk dat ik juist bij deze nummers graag blijf luisteren, zonder ondertussen te bedenken dat er nog een volgend hoogtepunt moet komen.
Sister Feelings Call: een tweede portie
Dan is er nog Sister Feelings Call. Het bekendste nummer hiervan is voor mij zonder twijfel Theme for Great Cities. Het is instrumentaal, maar mist geen moment een zangstem. De melodie en het ritme vertellen genoeg. Ik kan me voorstellen dat het nummer bij iedere luisterbeurt weer andere beelden oproept. Het heeft iets stedelijks en beweeglijks, alsof je door een grote stad loopt en telkens een ander uitzicht krijgt. Het is een van die nummers waarbij ik niet hoef na te denken over de bedoeling. Ik laat het gewoon gebeuren.
En dan The American, voor mij het favoriete nummer van de deze verzameling. Het is korter en directer dan veel andere stukken, maar juist daardoor blijft het zo goed overeind. De ritmes zijn strak, de instrumenten hebben ieder hun eigen plek en Jim Kerr geeft het geheel precies genoeg karakter. Ik vind het een nummer dat na al die jaren nog steeds fris klinkt. Het heeft geen uitgebreide uitleg nodig en het verliest geen tijd met omwegen.
Bij 20th Century Promised Land ben ik wat minder enthousiast. Ik vind het een acceptabel nummer, maar het grijpt me niet zo stevig vast als de beste stukken. Dat geldt ook voor Wonderful in Young Life, Het past wel bij het geheel, maar ik merk dat mijn gedachten bij deze nummers gemakkelijker afdwalen. Dat is geen ramp. Op een album met dertien nummers mag best wat verschil zitten in de mate waarin de muziek me aanspreekt.
Careful in Career maakt het geheel compleet. Vooral bij die afsliuiter hoor ik hoe de band met bestaand materiaal verder experimenteert. Het is een andere, meer instrumentale benadering van 70 Cities as Love Brings the Fall. Ik vind dat interessant, al kies ik liever voor de oorspronkelijke versie.
Een album om naar terug te keren
Wat ik waardeer aan Sons and Fascination / Sister Feelings Call is dat Simple Minds hier nog volop in ontwikkeling is. De band heeft een eigen geluid, maar dat geluid staat niet stil. De muziek is ritmisch, soms hoekig en regelmatig behoorlijk melodieus. Steve Hillage, die de albums produceerde, helpt de groep om die verschillende kanten samen te brengen. Het resultaat is geen verzameling losse probeersels, maar een geheel waarin de nummers duidelijk familie van elkaar zijn.
Tegelijk begrijp ik waarom niet ieder nummer me evenveel doet. Vijftien nummers achter elkaar is behoorlijk veel, zeker wanneer de muziek regelmatig dezelfde aandacht vraagt. Ik heb mijn voorkeuren en die zijn duidelijk. In Trance as Mission, Sweat in Bullet, Boys from Brazil, Love Song, This Earth That You Walk Upon, Sons and Fascination, Seeing Out the Angel en vooral The American zijn voor mij de nummers die het album echt dragen. De overige stukken zijn geen vervelende onderbrekingen, maar ze zorgen er ook niet voor dat ik de volumeknop nog een keer open draai.
Ik zie deze uitgave dan ook als een geslaagde momentopname van een band die steeds beter begrijpt wat ze met haar ideeën kan doen. Het is nog niet de meer gepolijste Simple Minds van New Gold Dream, maar dat hoeft ook niet. Hier hoor ik een groep die graag nieuwe wegen verkent en ondertussen steeds vaker raak schiet.
En dat is uiteindelijk wat voor mij telt. Ik hoef niet ieder nummer geweldig te vinden om met plezier naar een album te luisteren. Bij Sons and Fascination / Sister Feelings Call krijg ik genoeg sterke melodieën, eigenzinnige ritmes en herkenbare Simple Minds-sfeer voorgeschoteld om regelmatig terug te keren. Met The American als persoonlijke uitschieter heb ik bovendien een uitstekende reden om de plaat nog eens op te zetten.
WAARDERING: 7,7