The Firstborn Is Dead is het tweede album van Nick Cave & The Bad Seeds en verscheen in juni 1985. Het album werd opgenomen in de beroemde Hansa Studios in Berlijn, een stad die in die jaren een grote invloed had op de donkere en avontuurlijke sfeer van de band. Ondanks die Duitse opnameplek klinkt het album opvallend Amerikaans. Nick Cave liet zich inspireren door de blues, oude volksverhalen, treinen, rivieren, religieuze beelden en vooral de mythische wereld van het zuiden van de Verenigde Staten.

De titel van het album verwijst naar Jesse Garon Presley, de doodgeboren tweelingbroer van Elvis Presley. Ook Elvis zelf duikt geregeld op in de verhalen en symboliek van het album. Cave was in deze periode gefascineerd door de manier waarop legendes ontstaan en hoe geschiedenis en mythologie door elkaar kunnen lopen.

De bezetting bestond uit Nick Cave, Blixa Bargeld, Barry Adamson en Mick Harvey. Samen maakten zij een geluid dat tegelijkertijd bluesachtig, dreigend en experimenteel klinkt. Critici zagen het album als een bijzondere mengeling van traditionele Amerikaanse muziek en de donkere postpunk waar Cave bekend mee was geworden.

Van de nummers op het album waardeer ik Tupelo het hoogst met een 8. Dat is niet zo vreemd, want dit nummer wordt vaak gezien als het meesterwerk van de plaat. Het vertelt over de geboorte van Elvis Presley tijdens een verwoestende storm in Mississippi. De dreunende drums klinken als naderend onweer en Cave vertelt het verhaal bijna als een rondreizende prediker. Het nummer is losjes gebaseerd op een lied van blueslegende John Lee Hooker, maar krijgt hier een veel grootser en bijna apocalyptisch karakter.

Say Goodbye to the Little Girl Tree krijgt van mij een 7. Dit nummer heeft een mysterieuze en dromerige sfeer. De muziek beweegt langzaam voort en laat veel ruimte voor de verbeelding. Het is geen direct toegankelijk lied, maar juist daardoor blijft het intrigeren. De combinatie van Cave's stem en de sobere begeleiding werkt hier bijzonder goed.

Ook Train Long-Suffering waardeer ik met een 7. Treinen keren vaak terug in de Amerikaanse blues en folklore, en Cave gebruikt dat beeld hier op een eigen manier. Het nummer is relatief kort, maar bezit een sterke ritmische drive. Het voelt alsof de luisteraar onderweg is door een verlaten landschap waar achter iedere bocht een nieuw verhaal wacht.

Met een 6 voor Black Crow King zit ik iets lager. Het nummer heeft een donkere, bijna spookachtige sfeer. De gitaarpartijen van Blixa Bargeld geven het lied een onrustig karakter. Hoewel het muzikaal interessant is, spreekt het mij iets minder aan dan de sterkste momenten van het album.

Knockin' on Joe krijgt eveneens een 6. Dit is een langzaam opgebouwd nummer waarin Cave veel nadruk legt op het vertellen van een verhaal. De sfeer is dreigend en broeierig. Soms lijkt het nummer bewust de spanning op te rekken, wat goed past bij de stijl van het album maar niet altijd even direct binnenkomt.

Wanted Man waardeer ik met een 7. Dit nummer heeft een bijzondere geschiedenis. Het is gebaseerd op een lied van Bob Dylan en Johnny Cash, maar Cave kreeg toestemming om de tekst gedeeltelijk aan te passen. Daardoor klinkt het als een klassieke outlaw-song die tegelijk helemaal past binnen de wereld van The Bad Seeds. Het nummer brengt wat extra vaart op het album en vormt een mooie verbinding tussen oude Amerikaanse muziek en Cave's eigen stijl.

Mijn laagste waardering gaat naar Blind Lemon Jefferson, een 5. De titel verwijst naar de beroemde bluesmuzikant uit de jaren twintig. Het nummer sluit goed aan bij het thema van het album, maar persoonlijk vind ik het minder sterk dan de andere composities. Toch is het interessant als eerbetoon aan een van de pioniers van de blues.

Wat The Firstborn Is Dead bijzonder maakt, is dat het geen verzameling losse liedjes is. Het voelt als één lange reis door een denkbeeldig Amerika vol stormen, rivieren, treinsporen, bijbelse verwijzingen en blueslegendes. De plaat klinkt soms kaal, soms dreigend, maar altijd overtuigend. Hier begon Nick Cave zijn fascinatie voor grote verhalen echt uit te werken. Veel thema's die later op beroemde albums zouden terugkeren, zijn hier al duidelijk aanwezig.

Als ik naar mijn eigen waarderingen kijk, kom ik uit op een positief oordeel. Vooral Tupelo en de sterke sfeer van het album maken veel indruk. Niet elk nummer is even toegankelijk, maar juist de samenhang en de unieke wereld die Cave creëert zorgen ervoor dat The Firstborn Is Dead ruim veertig jaar na verschijnen nog steeds een fascinerende luisterervaring is. Het is een album dat niet probeert te behagen, maar wel een eigen universum opent voor wie bereid is erin mee te reizen.

WAARDERING: 6,6