Eloy - Inside (01-1973)
Het album Inside van de Duitse progrockband Eloy voelt voor mij als een belangrijke stap in de ontwikkeling van de band. Ik hoor duidelijk dat Eloy hier nog zoekt naar een eigen stijl, maar tegelijk klinkt het album verrassend sterk en sfeervol. De combinatie van progressieve rock, psychedelische invloeden en space rock werkt voor mij erg goed. Vooral de warme orgels, lange instrumentale stukken en dromerige sfeer zorgen ervoor dat ik makkelijk in het album verdwijn.
Wat ik prettig vind aan Inside is dat het nog een vrij rauwe plaat is. De muziek klinkt niet overdreven gepolijst. Daardoor voelt alles spontaan en eerlijk aan. Ik hoor een band die veel ideeën heeft en daar enthousiast mee experimenteert. Soms klinkt het misschien wat rommelig, maar dat hoort juist bij de charme van deze vroege progrockperiode. De muziek leeft en beweegt constant.
De opener “Land of Nobody” is meteen het grootste en meest ambitieuze nummer van het album. Met ruim zeventien minuten krijgt Eloy alle ruimte om verschillende ideeën uit te proberen. Ik vind het een erg lekker afwisselend nummer en geef het daarom een 4. Rustige stukken worden afgewisseld met stevige gitaarpartijen, zwevende orgels en lange instrumentale passages. Vooral het Hammondorgel valt hier sterk op. Het geeft de muziek een warme en bijna mysterieuze sfeer. Ik hoor invloeden van bands als Pink Floyd en Jethro Tull, maar Eloy weet er toch iets eigens van te maken. Sommige delen voelen bijna als improvisaties, maar juist daardoor blijft het spannend. Het nummer verveelt eigenlijk nergens en vormt meteen het hoogtepunt van de plaat.
Daarna volgt het titelnummer “Inside”. Dit nummer klinkt iets compacter, maar behoudt dezelfde dromerige sfeer. Wat ik hier vooral sterk vind, is de mooie gitaarsolo. Die geeft het nummer extra emotie en zorgt ervoor dat het goed blijft hangen. Ook dit nummer waardeer ik met een 4. De combinatie van gitaar en orgel werkt hier uitstekend. De muziek klinkt donker en psychedelisch zonder te zwaar te worden. Ik merk dat Eloy hier steeds beter grip krijgt op het geluid dat later hun handelsmerk wordt. Vooral de rustige opbouw van het nummer spreekt mij aan.
“Future City” vind ik misschien wel het meest interessante nummer van de plaat. Ook hiervoor geef ik een 4. Het nummer heeft een wat andere sfeer dan de rest van het album. Ik hoor meer ritmische stukken en akoestische gitaren, waardoor het soms bijna exotisch klinkt. Tegelijk blijft de space rock-sfeer aanwezig. De bas en drums vallen hier extra positief op. Alles klinkt erg vloeiend en natuurlijk. Ik begrijp goed waarom veel progfans dit een van de sterkste nummers van het album vinden. Het laat horen dat Eloy meer kan dan alleen lange zweverige composities maken.
Met “Up and Down” sluit het originele album af. Dit nummer waardeer ik iets lager met een 3,5, maar ik vind het nog steeds een prima afsluiter. De sfeer is rustiger en wat dromeriger dan op de eerdere nummers. Vooral de orgels geven het nummer een warme klank. Het tempo ligt lager en daardoor voelt het soms iets minder spannend dan de rest van het album. Toch past het goed binnen het geheel. Ik zie het als een soort kalme landing na de langere en intensere stukken eerder op de plaat.
De remastered versie bevat ook de bonusnummers “Daybreak” en “On the Road”. Beide nummers geef ik een 4. “Daybreak” klinkt directer en iets toegankelijker dan de rest van het album. De melodie blijft snel hangen en de combinatie van gitaar en toetsen werkt opnieuw erg goed. Het nummer laat mooi horen hoe Eloy balanceert tussen harde rock en progressieve rock. “On the Road” heeft juist een wat rauwere energie. Ik hoor hier meer van de vroege hardrockinvloeden van de band. Dat zorgt voor een leuke afwisseling ten opzichte van de langere progstukken op het album.
Wat ik sterk vind aan Inside is de sfeer die Eloy neerzet. De muziek klinkt ruimtelijk en soms bijna filmisch. Ik krijg regelmatig het gevoel alsof ik naar een muzikale reis luister. Dat maakt het album erg geschikt om in alle rust volledig te beluisteren. Vooral liefhebbers van oude progressieve rock zullen hier veel mooie momenten ontdekken.
Natuurlijk hoor ik ook dat Eloy hier nog niet helemaal het niveau haalt van latere albums als Ocean. Sommige stukken zijn wat lang uitgesponnen en de zang van Frank Bornemann klinkt niet altijd perfect. Toch stoort mij dat eigenlijk nauwelijks. Zijn stem past juist goed bij het mysterieuze karakter van de muziek. Bovendien maakt het ruwe geluid het album menselijker en authentieker.
Voor mij is Inside uiteindelijk een erg sterke vroege progrockplaat. Ik hoor een band die volop experimenteert en langzaam zijn eigen identiteit vindt. De lange sfeervolle nummers, de sterke instrumentale stukken en de warme productie zorgen ervoor dat ik het album met plezier blijf draaien. Vooral de afwisseling en de dromerige sfeer maken veel indruk op mij.
WAARDERING: 7,8