Dit is een album dat door veel recensenten vrij positief wordt beschreven. Ik hoor niet tot die groep. Het album komt op mij over als een soort probeersel en het is niet helemaal gelukt. Het is zo'n album dat zich wat moeilijker laat kennen. 

Toen ik het album voor het eerst hoorde was ik vooral verbaasd. Ik kon niet vaststellen welke richting het album kiest en de muziek gaf me geen comfortabel gevoel

Dat is eigenlijk precies wat veel luisteraars door de jaren heen over dit album hebben gezegd. Het is avontuurlijk, origineel en gedurfd, maar ook afstandelijk en soms moeilijk toegankelijk. Waar latere albums van Simple Minds warme melodieën en grote refreinen zouden brengen, klinkt Empires and Dance mij te koel en zakelijk.

Toch begint de plaat wel sterk. I Travel is een nummer dat meteen energie uitstraalt. De bas van Derek Forbes trekt het lied vooruit met een bijna rusteloze kracht. Maar zelfs hier merk ik al iets dat vaker terugkomt op het album: de sfeer is belangrijker dan de melodie. En ik ben juist sterk gericht op melodie, Het nummer maakt indruk, maar ik neurie het later niet zomaar na (7).

Daarna volgt Today I Died Again. Ook dat nummer vind ik wel OK (7). Het klinkt donker, dreigend en een beetje ongemakkelijk. Dat past bij de sfeer van het album, maar het maakt het luisteren niet eenvoudiger. Sommige nummers lijken bewust afstand te houden van de luisteraar. Alsof de band zegt: als je mee wilt, moet je zelf maar moeite doen.

Bij Celebrate komt er wat meer beweging in de zaak. Het ritme is aantrekkelijk en je hoort voorzichtig de richting waarin de groep later zou groeien. Toch blijft er iets kouds in de muziek zitten. Het is dansmuziek voor mensen die liever nadenken dan feesten. Ook dit nummer scoort een 7.

Halverwege hebben we This Fear of Gods, door veel fans beschouwd als het meesterwerk van de plaat. De sfeer is indrukwekkend en de baspartij is geweldig. Maar eerlijk gezegd vind ik de lengte ook een uitdaging. Het nummer blijft lang hangen rond hetzelfde thema. Voor sommigen werkt dat hypnotiserend. Voor anderen, waaronder ondergetekende, kan het wat vermoeiend worden. (6)

Dat probleem duikt vaker op. Op Capital City krijg ik regelmatig het gevoel dat de band een goed idee had, maar niet wist wanneer het nummer moest stoppen. De sfeer is interessant maar wel erg traag en na een paar minuten lijkt het alsof de muzikale ontwikkeling stilvalt en dezelfde gedachten blijven terugkomen. Zelfs positieve recensenten hebben opgemerkt dat sommige stukken wat te lang doorgaan. (6)

Constantinople Line is een vreemd nummer. Het klinkt alsof een groep muzikanten midden in de nacht een experiment uitvoert waarvan niemand zeker weet of het zal slagen. Soms werkt dat verrassend goed. Soms vraag ik me af waar ik eigenlijk naar luister. Toch heeft het nummer wel karakter. (6)

Het lastigste moment van het album komt voor mij met Twist/Run/Repulsion. Dit nummer verdeelt luisteraars al tientallen jaren. Sommige fans vinden het spannend en gedurfd. Anderen slaan het liever over. Ik behoor eerder tot die tweede groep. De vreemde ritmes, de gesproken Franse tekst en de chaotische sfeer maken het tot een interessant experiment, maar niet per se tot een prettig luistermoment. Ook op muzieksites wordt dit nummer regelmatig genoemd als een van de zwakkere momenten van de plaat. (5)

Daarna volgt Thirty Frames a Second. Dat nummer brengt weer wat lucht en energie terug. Het is directer, toegankelijker en laat horen dat Simple Minds wel degelijk aardige songs kon schrijven. (7)

De afsluiting met Kant-Kino (6) en Room (6) voelt wat vreemd. Beide nummers lijken meer schetsen dan volledig uitgewerkte composities. Ze voegen sfeer toe, maar zorgen niet voor een memorabele finale.

Toch zou het onterecht zijn om Empires and Dance simpelweg een mislukking te noemen. Integendeel. Het album verdient respect omdat het risico's neemt. De band probeerde nieuwe ideeën uit en weigerde veilige keuzes te maken. Dat levert soms mooie momenten op, maar ook stukken die minder goed werken.

Misschien ligt daar precies mijn dubbele gevoel. Ik bewonder dit album vaak meer dan ik ervan geniet. Ik hoor de ambitie. Ik hoor de originaliteit. Ik hoor een groep die verder wil kijken dan gewone rockmuziek. Maar ik hoor ook een band die nog zoekende is. Soms lijkt het alsof de experimenten belangrijker werden dan de liedjes zelf.

Als ik het album vergelijk met het latere New Gold Dream, dan hoor ik een wereld van verschil. Op dat latere album wist Simple Minds sfeer, experiment en melodie veel beter in balans te brengen. Op Empires and Dance overheerst nog vaak de zoektocht.

En toch keer ik af en toe terug naar deze plaat. Niet omdat het mijn favoriete album van Simple Minds is, maar omdat het fascinerend blijft. Het roept beelden op van een Europa dat aan het begin van de jaren tachtig volop in beweging was: modern, onrustig, soms kil en soms verrassend levendig. De muziek vangt die sfeer op een manier die weinig andere bands toen konden.

Dat maakt Empires and Dance uiteindelijk tot een album dat ik respecteer, zonder er echt verliefd op te worden. Het is interessant, ambitieus en soms zelfs briljant. Maar het is ook onregelmatig, afstandelijk en hier en daar vermoeiend. Een bijzonder document van een band die op zoek was naar haar eigen identiteit, maar die die identiteit nog niet helemaal had gevonden.

WAARDERING: 6,4