Queen - Queen II (08-03-1974)
Met Queen II, verschenen op 8 maart 1974, zet Queen een flinke stap vooruit ten opzichte van het debuutalbum. De band klinkt ambitieuzer, avontuurlijker en vooral minder gebonden aan de gebruikelijke regels van het rockalbum. Ik hoor vier muzikanten die duidelijk plezier hebben in het uitproberen van ideeën. Soms lijkt het alsof ze alles wat ze muzikaal bedenken ook daadwerkelijk op de plaat willen zetten. Dat levert een behoorlijk kleurrijk geheel op.
Wat ik vooral aardig vind, is de verdeling van het album in twee werelden. Geen gewone eerste en tweede plaatkant, maar een White Side en een Black Side. Een vondst die uitstekend bij de uitstraling van Queen past. De witte kant bevat vooral composities van Brian May, terwijl de zwarte kant grotendeels het terrein van Freddie Mercury is. Twee verschillende persoonlijkheden, maar samen vormen ze een herkenbaar Queen-geluid.
De opnamen vonden plaats in Trident Studios in Londen. In tegenstelling tot de moeizame omstandigheden rond het eerste album kreeg de groep nu meer tijd en ruimte om met geluiden, zangpartijen en instrumenten te experimenteren. Dat hoor ik terug in de rijke productie. De gitaren van Brian May krijgen soms bijna een eigen orkestfunctie en de vele samenzangpartijen geven het geheel een bijna theatrale uitstraling.
Het album begint met het korte instrumentale Procession. Met een 6 is het voor mij een bescheiden opener. Het is vooral een aankondiging van wat komen gaat. De gitaarpartijen hebben iets plechtigs en zorgen voor een aardige entree, maar ik ben blij wanneer Father To Son begint. Dit nummer krijgt van mij een 8 en laat meteen horen waar Queen op dat moment toe in staat is. Een stevige rockcompositie met fraaie overgangen, melodieuze zang en een gitaarpartij die alle kanten op lijkt te willen. Vooral de samenzang vind ik bijzonder geslaagd.
Ook White Queen (As It Began) krijgt een 8. Brian May laat hier een andere kant van zichzelf horen. Het nummer heeft een rustige, bijna sprookjesachtige sfeer en ontwikkelt zich langzaam. Ik vind het een van de mooiste momenten op de plaat. Freddie Mercury zingt met gevoel en de muziek krijgt een zekere plechtigheid zonder dat het zwaar wordt.
Some Day One Day krijgt van mij een 7. Het is een vriendelijker en wat ingetogener nummer, waarin Brian May ook de zang voor zijn rekening neemt. Het heeft een prettige melodie en past goed tussen de grotere muzikale gebaren van het album.
Daarna volgt The Loser In The End, eveneens met een 7 gewaardeerd. Dit is de bijdrage van drummer Roger Taylor. Zijn zang klinkt wat ruwer en directer dan die van Mercury. Het nummer heeft een stevig ritme en een meer rechttoe rechtaan rockkarakter. Een aangename afwisseling, al vind ik het niet helemaal op hetzelfde niveau staan als de beste composities van de plaat.
Met Ogre Battle begint de tweede helft en verandert de sfeer behoorlijk. Dit nummer krijgt van mij een 8. Het is stevig, avontuurlijk en zit vol onverwachte wendingen. Freddie Mercury laat zijn fantasie de vrije loop en de band volgt hem met zichtbaar plezier. De achterwaartse geluiden aan het begin en de krachtige gitaarpartijen geven het nummer een bijzonder karakter. Ik moet er wel even voor gaan zitten, maar dat doe ik graag.
The Fairy Feller's Master-Stroke is met zijn 8 eveneens een hoogtepunt. Het klinkt alsof ik midden in een vreemd toneelstuk terechtkom waarin allerlei zonderlinge figuren elkaar ontmoeten. De muziek is druk, speels en behoorlijk ingewikkeld. Piano, zang en instrumentale details buitelen over elkaar heen. Mercury liet zich voor het nummer inspireren door een schilderij van Richard Dadd. Dat verklaart misschien wel iets van de merkwaardige fantasiewereld die hier wordt opgeroepen.
Na al die drukte volgt het korte Nevermore. Dit nummer krijgt van mij een 7. Het is een klein rustpunt waarin Freddie Mercury met piano en zang een gevoelige sfeer neerzet. Juist doordat het zo kort is, werkt het goed als overgang naar het volgende grote avontuur.
En dat is The March Of The Black Queen. Ook hier geef ik een 8. Het is een compositie waarin Queen werkelijk alle registers opentrekt. Verschillende muzikale gedeelten volgen elkaar op, met tempowisselingen, ingewikkelde zangpartijen en een bijna overdreven hoeveelheid muzikale ideeën. Toch blijft het geheel overeind. Ik kan me goed voorstellen dat deze compositie later een belangrijke inspiratiebron vormde voor Bohemian Rhapsody. De ambitie en de manier waarop verschillende muzikale werelden in elkaar overlopen, zijn al duidelijk aanwezig.
Funny How Love Is krijgt eveneens een 8. Na de ingewikkelde composities klinkt dit nummer bijna opgewekt en toegankelijk. De zangpartijen zijn weer prachtig opgebouwd en de piano geeft het geheel een zonnig karakter. Het is een liedje dat me bij iedere beluistering weer even een goed humeur bezorgt.
De afsluiter Seven Seas Of Rhye krijgt ook een 8. Het nummer was al in een instrumentale versie op het debuutalbum te horen, maar hier krijgt het zijn definitieve vorm. Het is een uitstekende afsluiting met een aanstekelijke melodie, een stevig tempo en een refrein dat gemakkelijk blijft hangen. Bovendien was het de eerste echte Britse hit van Queen. Een mooie beloning voor een band die duidelijk op weg was naar iets groters.
Wanneer ik Queen II opnieuw beluister, valt vooral de enorme creativiteit op. Het is geen plaat waarop Queen probeert om elf afzonderlijke liedjes netjes achter elkaar te zetten. De groep denkt groter en zoekt naar manieren om muziek, zang en fantasie met elkaar te verbinden. Dat gaat niet altijd even soepel, maar juist die onbevangenheid vind ik aantrekkelijk.
Mijn waardering komt uit op ongeveer een 7,5 De meeste nummers krijgen van mij een 8 en er staat eigenlijk niets tussen waar ik me aan erger. Natuurlijk zijn er momenten waarop de band zichzelf een beetje voorbijloopt, maar dat neem ik graag voor lief. Liever een groep die af en toe te veel ideeën heeft dan een band die voorzichtig binnen de lijntjes blijft kleuren.
Voor mij is Queen II vooral het album waarop Queen steeds duidelijker zijn eigen gezicht laat zien. De combinatie van stevige rock, theatrale zang, bijzondere arrangementen en een flinke dosis fantasie maakt het een bijzonder aangename luisterervaring. Het is een plaat waarop vier jonge muzikanten nog niet precies weten waar hun grenzen liggen, maar wel vastbesloten lijken om ze op te zoeken.
En dat hoor ik graag. Queen zou later nog veel groter worden, maar hier zit al een flinke hoeveelheid van die eigenzinnigheid in. De zwarte en witte kanten mogen dan tegenover elkaar staan, muzikaal vormen ze samen een bijzonder geslaagd geheel.
WAARDERING: 7.5