Queen - Queen (1) (13-07-1973)
Sommige albums blijven onlosmakelijk verbonden met een bepaalde periode in mijn leven. Queen I is daar een goed voorbeeld van. Ik ken het album al sinds de release in 1973. In al die jaren heb ik het ontelbare keren gehoord. Soms maandenlang niet, om het vervolgens weer op te zetten en direct te merken dat ik de meeste nummers soms nog woord voor woord herken.
Wanneer mensen aan Queen denken, gaat het vaak over de grote hits, de stadionconcerten en de enorme uitstraling van Freddie Mercury. Begrijpelijk natuurlijk. Maar op Queen I hoor ik een heel andere band. Hier klinkt nog geen wereldberoemde groep die miljoenen platen verkoopt. Ik hoor vier jonge muzikanten die vol ideeën zitten en die vooral hun eigen weg willen volgen.
Wat me na al die jaren nog steeds opvalt, is de energie van dit album. Er zit iets ongedwongens in de muziek. Alsof de band nog nergens rekening mee hoeft te houden. Er zijn geen verwachtingen, geen vaste formule en geen druk om een hit te schrijven. Queen speelt gewoon de muziek die ze zelf willen maken.
Keep Yourself Alive blijft voor mij een van de hoogtepunten. Het nummer bruist van leven en heeft nog niets van zijn kracht verloren. Brian May laat meteen horen waarom hij later zo'n herkenbare gitarist zou worden. Zijn spel klinkt avontuurlijk en zit vol kleine details die ik na al die jaren nog steeds ontdek.
Ook nummers als Great King Rat en Liar hebben voor mij de tand des tijds goed doorstaan. Ze zijn grillig, soms zelfs een beetje eigenwijs opgebouwd, maar juist dat maakt ze interessant. De band neemt allerlei afslagen die je niet verwacht. Tegenwoordig hoor je dat minder vaak. Veel muziek is strak georganiseerd, terwijl Queen hier soms gewoon lijkt te volgen waar een idee hen brengt.
Wat ik altijd mooi heb gevonden aan dit debuut is de combinatie van kracht en fantasie. De stevige gitaarpartijen staan naast bijna sprookjesachtige teksten. Vooral in My Fairy King hoor ik al iets van de theatrale kant die later zo belangrijk zou worden voor Queen. Het nummer voelt als een kijkje in de wereld die Freddie Mercury in zijn hoofd had. Een wereld waarin eigenlijk alles mogelijk was.
Na meer dan vijftig jaar luisteren merk ik dat mijn waardering voor sommige nummers is veranderd. Toen ik jong was, trok ik vooral naar de stevigste stukken. Tegenwoordig luister ik vaker naar de details. Naar de zangharmonieën, de arrangementen en de manier waarop de vier muzikanten elkaar aanvullen. Juist daarin hoor ik hoe bijzonder Queen vanaf het begin al was.
Freddie Mercury krijgt meestal de meeste aandacht, maar op dit album valt vooral op hoe goed de hele groep al functioneert. Brian May, Roger Taylor en John Deacon zouden later allemaal belangrijke bijdragen leveren aan het succes van Queen. Op het debuut hoor ik al de eerste contouren van die samenwerking. Niemand speelt alleen voor zichzelf. Alles staat in dienst van het geheel.
Natuurlijk klinkt niet alles even uitgewerkt als op de latere meesterwerken. Soms zijn de ambities groter dan het budget of de beschikbare studiotijd. Maar eerlijk gezegd vind ik dat juist een deel van de charme. De kleine ruwe randjes maken het album menselijk. Ze herinneren eraan dat zelfs een legendarische band ooit ergens moest beginnen.
Wat ik door de jaren heen steeds meer ben gaan waarderen, is de onbevangenheid van Queen I. De band lijkt nergens bang voor. Hardrock, progressieve rock, folkachtige invloeden en theatrale zangpartijen lopen moeiteloos door elkaar. Het had gemakkelijk een rommeltje kunnen worden, maar op de een of andere manier valt alles op zijn plaats.
Als ik het album vandaag draai, hoor ik niet alleen de geboorte van Queen. Ik hoor ook een stukje van mijn eigen muziekgeschiedenis. Veel platen zijn in de loop der jaren gekomen en gegaan, maar Queen I is gebleven. Misschien omdat het album nog altijd dezelfde jeugdige energie uitstraalt als in 1973. Misschien omdat het me herinnert aan een tijd waarin alles nog openlag.
Wat de reden ook is, dit debuut heeft voor mij niets van zijn aantrekkingskracht verloren. Het is geen perfecte plaat, maar wel een eerlijke, ambitieuze en verrassend avontuurlijke plaat. En soms zijn dat precies de albums die het langst meegaan.
WAARDERING: 7,5